Start » Hodowla » weterynaria » Dolne partie kończyn piersiowych koni wyścigowych w obrazie termograficznym

Dolne partie kończyn piersiowych koni wyścigowych w obrazie termograficznym

data publikacji: 27.09.2013, 07:03  |  autor: elwira  |  źródło: Maria Soroko   |  liczba komentarzy: 0

[Fot. autorki]

Wstęp

Konie wyścigowe powinny charakteryzować się wytrzymałością, która określa zdolność organizmu do długotrwałego wysiłku fizycznego, przy zachowaniu odporności na zmęczenie. Czynnikami warunkującymi wytrzymałość są: predyspozycje fizjologiczne, właściwości aparatu ruchu oraz koordynacja ruchowa. Wytrzymałość konia jest doskonalona poprzez długoterminowy i intensywny trening. Polega on na poddawaniu organizmu stopniowo rosnącym obciążeniom, w wyniku czego następuje rozwój wydolności fizycznej konia i wzrost jego umiejętności ruchowych. Pokonywanie dużego wysiłku fizycznego sprawia, że dbałość o sprawność fizyczną konia stawia się na pierwszym miejscu. Dolne partie kończyn piersiowych u koni wyścigowych w aspekcie ich budowy oraz funkcji, są najbardziej podatne na kontuzje, których efektem jest często eliminacja z czynnego użytkowania treningowego. Pojawiająca się kulawizna jest następstwem objawów stanu chorobowego poszczególnych elementów kończyny, takich jak stawy, kości, ścięgna, czy więzadła.

Dolne partie kończyn piersiowych

Kończyny piersiowe odpowiadają za kontrolowanie ruchu. Ponadto mają za zadanie amortyzację wstrząsów i utrzymanie równowagi. Dodatkowo środek ciężkości, przesunięty w kierunku kończyn piersiowych, przyczynia się do spełniania przez nie roli podporowej. Ciężar szyi, głowy i klatki piersiowej przypadającej na kończyny piersiowe, stanowi około 60% całkowitej masy ciała konia.
W obszarze dolnej partii kończyny, od nadgarstka do kopyta, nie występuje tkanka mięśniowa, co przyczynia się do lekkości tej partii ciała, pozwalając koniowi na szybsze poruszanie się. Ruch dolnej partii kończyny inicjowany jest przez wyżej położone mięśnie za pośrednictwem długich pasm ścięgnistych, przebiegających wzdłuż kończyny. Stanowią one kontynuację mięśni położonych na poziomie kości przedramienia i za ich pomocą wprawiają dolne partie kończyn w ruch. Struktura ścięgna zbudowana jest ze zbitej włóknistej tkanki łącznej, w której dominują włókna kolagenowe, stanowiące podstawową jednostkę odpowiedzialną za wytrzymałość ścięgien. Cechą tkanki ścięgnistej jest znaczna wytrzymałość na rozciąganie oraz słabe ukrwienie. Głównym ścięgnem odpowiedzialnym za zginanie kończyny, które przebiega za kością III śródręcza, jest ścięgno mięśnia zginacza powierzchownego palców oraz przebiegające pod nim ścięgno mięśnia zginacza głębokiego palców. Obie struktury odpowiedzialne są m.in. za zginanie stawu nadgarstkowego i kości palców. Z drugiej strony kości III śródręcza przebiega ścięgno mięśnia prostownika palców wspólnego, którego główna funkcja, to prostowanie stawu nadgarstkowego i kości palców. W skład dolnej partii kończyny zalicza się również liczne więzadła łączące poszczególne kości, stanowiąc wsparcie dla stawów. Więzadło zawieszające (mięsień międzykostny) jest położone tuż za kością III śródręcza, pod ścięgnem mięśnia zginacza głębokiego palców. Jego głównym zadaniem jest, wzmocnienie i stabilizacja stawu pęcinowego (ryc. 1). Wiązadło to jest często nazywane mięśniem międzykostnym, ponieważ zawiera struktury tkanki mięśniowej, co nadaje mu dużą elastyczność.


Ryc.1. Dolna partia kończyny piersiowej z zaznaczonym ścięgnem mięśnia zginacza powierzchownego palców, ścięgnem mięśnia zginacza głębokiego palców, ścięgnem mięśnia prostownika palców wspólnego oraz więzadłem zawieszającym

Uszkodzenia struktur dolnych partii kończyn wynikają z uderzenia lub przeciążenia w wyniku nadmiernego wysiłku. Mogą być wywołane zarówno zbyt intensywnym programem treningowym jak i jednokrotnym zdarzeniem, w wyniku którego dochodzi do przekroczenia wytrzymałości struktur miękkich lub kostnych.
W wielu badaniach naukowych wykazano, że kontuzje dolnych partii kończyn piersiowych koni wyścigowych stanowią najczęstszą przyczynę eliminacji z czynnego użytkowania treningowego (Jeffcott i wsp. 1982; Williams i wsp. 2001). W badaniu Jeffcott i wsp. (1982), opartym na 163 koniach wyścigowych wyliczono, że 53% kontuzji zdiagnozowanych w dolnych partiach kończyn piersiowych stanowiło główną przyczynę eliminacji koni z treningu. W ostatnich badaniach, kontuzje kończyn piersiowych stanowiły ponad 81% wszystkich schorzeń, które wystąpiły u koni wyścigowych (Williams i wsp. 2001). Z badań Rossdale i wsp. (1985) wynika, że najczęstsze schorzenia dotyczyły kopyt (19%), mięśni (18%), stawów nadgarstkowych (14%), stawów pęcinowych (14%), ścięgien (10%).
Podatność dolnych partii kończyn na przeciążanie treningowe, spowodowała konieczność systematycznej kontroli tego obszaru. Potrzeba regularnej diagnozy aparatu ruchu konia zrodziła z kolei, zapotrzebowanie na najnowsze i najlepsze urządzenia diagnostyczne koni, ze szczególnym uwzględnieniem ich bezpieczeństwa i nieinwazyjności względem badanego zwierzęcia.
Jednym z takich urządzeń jest kamera termograficzna, która w sposób nieinwazyjny odczytuje rozkład temperatur powierzchni badanego ciała. W wielu pracach dowiedziono jej przydatności do diagnozowania schorzeń kończyn, głównie u koni wyścigowych (Turner i wsp. 2001).

Termografia

Badania rozkładu temperatury powierzchni ciała koni za pomocą termografii rozpoczęto w latach 60-tych XX wieku. Początkowo zaowocowało to powstaniem wielu publikacji dotyczących bezdotykowej diagnostyki koni w medycynie weterynaryjnej. Autorami źródłowych prac byli: Turner, Hoogmoed, Snyder, Bowman oraz Purohit. Wykazali oni przydatność techniki termograficznej w diagnozowaniu klinicznych stanów patologicznych kończyn, związanych z ropnym zapaleniem kopyta, ochwatu, syndromem trzeszczki, zapaleniem ścięgna, stawu nadgarstkowego i stępu (Purohit i McCoy 1980; Bowman i wsp. 1983). Potwierdzono możliwości diagnostyczne wczesnych stanów zapalanych przed wystąpieniem klinicznych oznak schorzeń dolnych partii kończyn koni wyścigowych (Turner 1991; Turner i wsp. 2001). Ich prace zapoczątkowały zastosowanie termografii w aspekcie weterynaryjnym i dały podstawy do prowadzenia dalszych badań nad stosowaniem tej diagnostyki u koni.
Obecnie technika ta spotyka się z dużym zainteresowaniem wśród trenerów koni wyścigowych, jako przydatne narzędzie w codziennym kontrolowaniu stanu zdrowia dolnych partii kończyn piersiowych.


Powierzchniowy rozkład temperatur dolnych partii kończyn piersiowych

W badaniu termograficznym, znajomość rozkładu temperatur powierzchni dolnych partii kończyn jest istotna dla diagnozowania schorzeń lub przeciążeń treningowych. Dlatego w pracy Turnera (1991), podjęto próbę utworzenia mapy rozkładu temperatur dla symetrycznych obszarów dolnych partii kończyn piersiowych w spoczynku, w ustalonych warunkach środowiskowych.
Temperatura powierzchni prawej i lewej kończyny piersiowej, od stawu nadgarstkowego do kopyta, ma symetryczny rozkład. Związane jest to z analogicznym rozłożeniem głównych naczyń krwionośnych dolnych partii kończyn. Najcieplejsze obszary występują w pobliżu tętnic i żył dłoniowych śródręcza i palcowych od strony bocznej i przyśrodkowej (fot. 1). Obszary kości śródręcza, stawu pęcinowego i koronowego od strony grzbietowej są chłodniejsze, ponieważ zlokalizowane są z dala od głównych naczyń krwionośnych. Niższa temperatura tych obszarów związana jest również z przebiegiem słabo ukrwionych ścięgien prostowników i zginaczy (fot. 2,3). Najwyższą temperaturę zarejestrowano na koronie kopyta, cieplejszej od otaczających ją struktur o 1-2°C. W bogato unaczynionym kopycie występuje łuk tętnicy końcowy. W kierunku podstawy kopyta, temperatura jej powierzchni staje się stopniowo chłodniejsza (fot. 3). Natomiast z tyłu kopyta, najcieplejszym obszarem jest jego piętka (fot. 2).


Fot. 1. Termogram dolnych partii kończyn piersiowych z zaznaczonym przebiegiem tętnic dłoniowych i palcowych prawej kończyny od strony przyśrodkowej oraz żył dłoniowych od strony bocznej lewej kończyny [Fot. autorki]


Fot. 2. Termogram dystalnych odcinków kończyn piersiowych z zaznaczonym przebiegiem ścięgien zginaczy oraz piętką kopyta [Fot. autorki]


Fot. 3. Termogram dystalnych odcinków kończyn piersiowych z zaznaczonym przebiegiem ścięgna mięśnia prostownika palców wspólnego oraz koroną kopyta [Fot. autorki]




Zakończenie

Rozkład temperatury na powierzchni ciała konia jest warunkowany cechami osobniczymi oraz właściwościami budowy anatomicznej (Waldsmith i Oltman 1994). Zależy on od temperatury tkanek, przewodnictwa cieplnego oraz od transportu ciepła za pośrednictwem krwi. Na temperaturę powierzchni ciała mają również znaczący wpływ warunki środowiskowe (temperatura i wilgotność otoczenia). Dlatego dla prawidłowej interpretacji termogramów ważne jest, aby badania były wykonywane na koniu będącym w spoczynku, w kontrolowanych warunkach środowiskowych.
Regularna kontrola stanu zdrowia dolnych partii kończyn piersiowych koni wyścigowych, jest przydatna dla zastosowania odpowiednich środków i metod treningowych. Pozwali to uchronić konie przed kontuzją, nie narażając ich na nadmierne obciążenia. Termografia jest doraźnym narzędziem diagnostycznym, które umożliwia szybką i bezinwazyjną diagnozę kończyn konia dla utrzymywania go w dobrej kondycji, a także w zapewnieniu możliwości jego udziału w regularnym treningu.

Autor:
Maria Soroko
Equine Massage- Szkoła Rehabilitacji, Termografia Koni
www.eqma.pl

Piśmiennictwo
Bowman K.F., Purohit R.C., Ganjam V.K., Pechman R.D., Vaughan J.T. 1983. Thermographic evaluation in corticosteroid efficacy in amphotericin b- induced arthritis in ponies. Am. J. Vet. Res. 44 (1), 51-56;
Jeffcott L.B., Rossdale P.D., Freestone J., Frank C.J., Towers-Clark P.F. 1982. An assessment of wastage in Thoroughbred racing from conception to 4 years of age. Equine Vet. 14(3), 185-198;
Purohit R. C., McCoy M.D., 1980. Thermography in the diagnosis of inflammatory process in the horse. Am. J. Vet. Res. 41(8), 1167-1174;
Rossdale, P.D., Hopes, R., Wingfield-Digby, N.J., Offord, K. 1985. Epidemiological study of wastage among racehorses 1982 and 1983. Vet. Rec. 116(3), 66-69.
Turner T.A. 1991. Thermography as an aid to the clinical lameness evaluation. Vet. Clin. N. Am. Equine Pract. 7(2), 311-338;
Turner T.A., Pansch J., Wilson J.H. 2001. Thermographic assessment of racing Thoroughbreds. Proc. Am. Assoc. Equine Pract. 47,344- 346.
Waldsmith J.K., Oltman J.I. 1994. Thermography: subclinical inflammation, diagnosis, rehabilitation, and athletic evaluation. J. Equine Vet. Sci. 14, 8-10;
Williams R. B., Harkins L.S., Hammond C.J., Wood J.L. 2001. Racehorses injuries, clinical problems and fatalities recorded on British racecourses from flat racing and national hint racing during 1996, 1997 and 1998. Equine Vet. J. 33(5), 478-486;

Dodaj komentarz

Komentarze (0)






Dopuszczalne znaczniki: <b><i><br>Dodaj nowy komentarz: